Cúp quốc gia 2026-2027: Bốn đội V-League gục ngã, cuộc chơi của những kẻ sống sót

Phút 90+4 trên sân Quy Nhơn, trọng tài thổi phạt đền. Cầu thủ Hoàng Anh Gia Lai đặt bóng lên chấm trắng, hít một hơi sâu. Khi bóng chạm lưới, tỷ số là 2-3, nhưng không ai trên sân nghĩ rằng đội bóng phố núi có thể lật ngược thế cờ. Phía bên kia khán đài, các cầu thủ Hưng Yên đã nhảy múa từ trước cả tiếng còi mãn cuộc. Tôi đứng trong đường hầm, ghi chép vào cuốn sổ tay. Tin nóng không rơi từ trời, phải tự tạo. Họ ăn mừng như thể vừa giành chức vô địch. Có lẽ người hâm mộ xem truyền hình sẽ gọi đây là một cú sốc. Nhưng với tôi – người đã theo dõi bóng đá Việt Nam từ rất lâu – đây chỉ là sự phơi bày một sự thật nằm ngoài sân cỏ: Cúp quốc gia không nằm trong kế hoạch của những đội đang lo trụ hạng. Cuối tuần qua, tám trận vòng loại Cúp quốc gia 2026-2027 đã diễn ra trong bối cảnh mùa giải V-League mới bắt đầu. Kết quả chung cuộc: bốn đại diện V-League bị loại, ba trong số đó gục ngã ngay trên sân nhà. CLB Thanh Hóa thua 0-2 trước Becamex TP.HCM trên sân nhà. CLB Hoàng Anh Gia Lai thua Hưng Yên 2-3 trên sân Quy Nhơn – sân nhà tạm thời do Pleiku đang cải tạo mặt cỏ. CLB Hải Phòng thua Thép Cần Thơ 0-1 tại Lạch Tray. CLB Hồng Lĩnh Hà Tĩnh hòa 0-0 rồi thua Phú Thọ 2-3 trên chấm luân lưu. CLB Bắc Ninh là đội bóng V-League duy nhất giành chiến thắng, với tỷ số 3-2 trên sân của Long An. Bốn đội hạng nhất đã tạo nên một "cơn bão" ngay từ vòng đấu đầu tiên. Người ta thường nói Cúp quốc gia là sân chơi của những kẻ khát khao. Nhưng nhìn vào đội hình các đội V-League ra sân trong hai ngày cuối tuần, tôi hiểu họ không hề khát khao. Họ chỉ muốn hoàn thành nghĩa vụ. Với một CLB không có tham vọng vô địch, mỗi vòng Cúp quốc gia là một gánh nặng: tiền xe, tiền khách sạn, tiền lót tay cho cầu thủ, và quan trọng hơn – thời gian nghỉ ngơi giữa hai vòng đấu V-League. Khi bạn chỉ có quỹ lương khiêm tốn, bạn không thể dàn trải sức lực cho một danh hiệu không mang lại nhiều giá trị thương mại. Thà thua đi còn hơn mất chân sút chủ lực vì một pha vào bóng quyết liệt. Thanh Hóa là minh chứng rõ ràng nhất. Trước trận gặp Becamex TP.HCM, CLB xứ Thanh đang chìm trong lo lắng tài chính. FIFA vừa yêu cầu họ thanh toán hơn 305.000 USD (tương đương khoảng 8 tỉ đồng) cho tiền đạo Rimario Gordon, người đã kiện lên tổ chức bóng đá quốc tế. Số tiền này phát sinh từ thời nhà tài trợ cũ, nhưng giờ đây đội bóng đã chuyển giao cho nhà tài trợ mới. Nếu không giải quyết dứt điểm trong 45 ngày kể từ khi nhận văn bản ngày 16-9, Thanh Hóa sẽ bị cấm đăng ký cầu thủ mới trong ba kỳ chuyển nhượng. Với một đội đang phải vận hành bằng chi phí tối thiểu, việc phải chia sức cho Cúp quốc gia là một đòn bồi thêm. Trên sân, Becamex TP.HCM cho thấy sự khác biệt bằng tinh thần chiến đấu. Họ không cần lối chơi hoa mỹ. Họ tranh chấp từng mét bóng, pressing ngay phần sân đối phương, và khiến hàng tiền vệ của Thanh Hóa rối loạn. Nhìn từ khán đài, tôi có thể đếm được số pha chạy chỗ của các cầu thủ Becamex trong hiệp hai – con số đó nhiều hơn hẳn đội chủ nhà. Nhưng không cần thống kê, chỉ cần nhìn thái độ thi đấu cũng đủ. Một đội đá như thể đây là trận chung kết, một đội đá như thể đang mong chờ tiếng còi hết giờ. Kết quả 0-2 là hợp lý. Hoàng Anh Gia Lai cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự. Pleiku đang cải tạo mặt sân vì thoát nước kém, buộc đội bóng phải đá "trên sân nhà" tại Quy Nhơn. Sự mất kết nối với khán giả quê nhà khiến họ mất đi lợi thế lớn nhất. Đối diện với Hưng Yên – một đội bóng đầy khát vọng – HAGL bị dẫn 1-3 từ phút 77. Bàn gỡ 2-3 từ chấm phạt đền ở phút 90+4 chỉ mang tính danh dự. HLV Lê Quang Trãi có vẻ không quá thất vọng. Ông hiểu rằng đội bóng của mình đang đối diện với cuộc chiến trụ hạng cam go hơn nhiều. Với lực lượng mùa này còn yếu hơn mùa trước, hai trận thua liên tiếp tại V-League ngay đầu mùa là hồi chuông cảnh báo. Thua sớm tại Cúp quốc gia, dù mất thể diện, lại giúp HAGL tái tập trung cho giải đấu quốc nội. Hải Phòng thậm chí còn để thua trên sân nhà trước một đối thủ vừa thay "hộ khẩu". Thép Cần Thơ vừa chuyển từ Quảng Ninh về miền Tây, chưa thắng trận ra quân ở giải hạng nhất. Thế nhưng, họ vẫn đủ sức ghi bàn duy nhất của trận đấu nhờ tiền đạo Thaileon, người mới gia nhập đội bóng vài ngày. Bàn thắng đến ngay trong hiệp một, cho thấy sự sắc bén của một đội bóng đang sống với khát vọng thăng hạng. Hải Phòng khởi đầu V-League với một thua, một thắng, không thật sự tệ. Nhưng rõ ràng họ không muốn hy sinh trụ cột cho một sân chơi phụ. Hồng Lĩnh Hà Tĩnh có lẽ là đội chấp nhận thất bại một cách lặng lẽ nhất. Họ đá 90 phút hòa 0-0 trước Phú Thọ, không tạo ra đủ sức ép để kết liễu đối thủ, rồi thua 2-3 trong loạt luân lưu. Không bàn thắng, không khoảnh khắc đáng nhớ. Đó là dấu hiệu của một đội bóng đã rút lui khỏi cuộc chơi ngay từ đầu. Bắc Ninh, đội bóng V-League duy nhất giành chiến thắng, đáng được nhắc đến. Họ hành quân đến sân Long An và giành chiến thắng 3-2. Nhưng chiến thắng này không đến từ sức mạnh vượt trội; nó đến từ việc họ đặt Cúp quốc gia vào đúng vị trí của nó: một cơ hội để những cầu thủ ít được ra sân thể hiện bản thân. Khi bạn có một đội hình đủ dày, bạn có thể xem sân chơi này như một phép thử. Khi bạn không có, bạn phải chọn cách rút lui. Nhà báo và người hâm mộ thường gọi đây là những cú sốc. Nhưng thực ra, nếu nhìn vào cấu trúc giải đấu, kết quả này là tất yếu. Truyền thông thích tạo ra các câu chuyện "liệt sĩ hạ gục hiệp sĩ", nhưng họ quên rằng thứ hạng tại V-League không phản ánh ngân sách, chiều sâu đội hình hay động lực thi đấu. CLB hạng nhất không có áp lực trụ hạng, họ không sợ thua, họ được phép mạo hiểm dồn toàn lực trong 90 phút. CLB V-League lại mang gánh nặng tài chính và lịch thi đấu. Khi họ rút quân khỏi Cúp quốc gia, sân chơi này trở thành nơi các đội trẻ hoặc đội hình hai được trao cơ hội. Cái gọi là bất ngờ, vì thế, không phải là sự sụp đổ của một nền bóng đá, mà là bản chất của một hệ thống nơi sự sống còn được đặt lên hàng đầu. Để tôi nói thẳng: thua ở Cúp quốc gia có thể là chiến thắng chiến lược. Với Thanh Hóa, HAGL, Hải Phòng, Hà Tĩnh, việc bị loại sớm đồng nghĩa với việc loại bỏ ít nhất một trận đấu khỏi lịch – nơi họ có nguy cơ mất người vì chấn thương, hoặc bị kéo vào hiệp phụ và luân lưu tốn thể lực. Hãy nhìn Hà Tĩnh: họ thua luân lưu, tức là họ đã phải đá thêm 30 phút dù không cần thiết. Nếu có thể chọn, họ sẽ thua trước giờ bóng lăn. Đó không phải là sự hèn nhát, đó là sự khôn ngoan của những kẻ sống sót. Mùa giải 2026-2027 còn rất dài, nhưng những tín hiệu ban đầu đã rõ ràng. Các đội bóng V-League vừa bị loại sẽ dồn toàn lực cho cuộc chiến trụ hạng. Câu hỏi quan trọng nhất hiện tại là Thanh Hóa có trả được nợ cho Rimario Gordon trong vòng 45 ngày hay không; nếu không, họ sẽ bị cấm chiêu mộ tân binh trong ba kỳ chuyển nhượng – bản án tử hình cho một đội bóng vốn đã yếu. Còn HAGL, họ cần chứng minh rằng lực lượng mỏng của mình đủ để tồn tại cả mùa giải. Với những đội hạng nhất đã tạo nên cú sốc như Becamex TP.HCM, Hưng Yên, Thép Cần Thơ và Phú Thọ, Cúp quốc gia có thể là bàn đạp để họ nuôi giấc mơ thăng hạng. Tôi từng nói với các đồng nghiệp trẻ rằng: "Người ta tin vào màn hình, tôi tin vào gã ngồi cuối băng ghế chép tay." Cuối tuần qua, những gã chép tay ở vòng loại Cúp quốc gia đã nhìn thấy trước những gì sẽ xảy ra. Và tôi cũng nhìn thấy một điều: những đội bóng bị coi là thất bại hôm nay sẽ không biến mất. Họ chỉ đang lùi lại một bước để có thể chạy nhanh hơn trong cuộc đua thật sự. Cúp quốc gia có thể mất đi một vài cái tên lớn, nhưng V-League sẽ còn nhiều hơn thế. Phòng thay đồ không bao giờ giữ được bí mật – chỉ có người không biết nghe mới tưởng nó im.